| Dat swatte Schoop .
Trinemudder - Großmudder Katharina, - wär all freuh Wittfroo.
Se harr an´n Honartsdieck ´n poor Morgen Land un boben an´n
Dieck - ünner dree ole Eschenbäum - harr se ´n lütte
Koot mit ´n Schüün för sick un ehr Kinner. De
öllste wär Marie, de wär all ut ´n Hus. Se hett
den Melkmann Hein Rubbert heirot´. De beiden harrn an ´n
Bohnhof in de Buddestroot ´n Melkgeschäft. Hannes wär
bi de Hapag in de Lehr´.- Minna güng noch to School. -
Gustav un Mando müssen jümmer Mudder helpen. Trinomudder hett
twüschen den Honartsdiek un de Utwannerhallen op de Veddel Greuntüüg
plannt. Tweemol in de Woch´ is se mit Nober Gehrkens no ´n
Hoppenmarkt fohrt un hett ehr´n Krom dor verhökert. Se
wär fliedig un von Ansehn un hett ehr fief Kinner alleen grotmokt.
Mando wär domols een smucke Deern, wär so rank un slank -
un eben sösstein Johr old. Se pass so gornich to den Klutnhacker,
mit den se bi ehr Mudder de dreugen Hümpen op den fetten Maschbodden
tweihaun müß. Ehrs as se bi ´t Unkrut trecken
tweemol ümfullen wär, kämen se all´dor achter,
dat bi Mando wat Lütts ünnerwegns wär. - Se wär woll
keen Minschnkind, wat sien Glück twüschn Wöddeln un
Reddich finn kunn, woll ober ehrn Paul. - Paul wär jümmer
so´n beetn swattbröselig. Dat käm von den Sott bi
de Isenbohn, wo he as Lokfeuhrer in Schichtdeenst wär. - Ober he wär
Beamter op Lebenstied un dormit woll god versorgt. -
Nu harr sick dat woll so geheurt, dat he bi Trinemudder üm
ehr anholn dä. Ober so muffelig wie he wär, sä he
man bloß, "Denn lot mi ehr man heiroden, denn häst Du
eenen Freeter weniger an ´n Disch. "
Trinemudder steek dat weg. Se hett em ehr Mando geben. -
In de Schüün hett se twee Kommern un ´n lütte
Köök trechtmoken loten. Dor sünd de beiden denn ok
rintrocken. He hett sien Mando in söben Johr veer Kinner mokt.
De har mien Großmudder nu meisttieds ook noch an ´n Disch.
Wenn Paul morgens Klock söss ut ´n Nachtdeenst käm, wär
Trinemudder dorbi, Kisten mit Spinot op Gehrkens sienen Wogen to
loden. Den harr se all nattgoten un sneden. Gläuw man
nich, dat he wat mit anfoten dä, - nä, he slurk an ehr vorbi
- in sien Slopstuv - un snark bit in ´n hellen Middag. Dat wär
allns noch vör den ersten Krieg. -
Paul is denn all mit veerdig Johr wegen Rheumatismus in Rente gohn.-
"De geiht in Rente, dormit he Tied för sienen Speelkroom hett." -
meen mien Mudder. - "Paul is dat swatte Schoop in uns Familie, dorför
müß man sick jo schomen " - sä see. " An ´n Dag slöpt
he - un sien Swiegermutter rackert sick aff, üm sien Kinner satt to
kriegen." Se kunn ehren Swooger Paul nich op ´t Fell kieken,
- un he ehr woll ook nich.
As ick em so in de döttiger Johrn dat erste mol öber
´n Weg lopen bün, wär he mi gegenöber öllig wat
tokneupt. Ober dat gäv sick so no un no. Ick heff geern bi em
seeten, un em bi sien´ "Speelkroom" tokeeken. Denn bi Unkel
Paul kunn man veel afkieken. He kunn so teemlich allns, - allns wat
man so as Jung mit twölf, döttein Johr ook geern mooken müch.
Paul kunn Autos un Klocken heelmoken, - he kunn Oilgemälden molen
un he kunn Schoostern, - he kunn smeden - un he kunn sick sogor sülvst
de Hoor snieden. - "´N Putzbüdel kann dat woll beter "sä
he, ober de Tied dor to sitten, wär em to schood - un de Sabbelee
dor much he ok nich. -
An Großmudder ehr Schüün hett he sick in de twindiger
Johren so ´n lütten Anboo mookt. Dorför hett Paul nix köfft
un nix klaut,- allens besorgt, - wie he mi vertellt hett. Besorgen
wär siene Währung, wo he den Kurs angeben dä.
De lütte Anboo, - dat weer sien Warksteed, - un mol sien Smeed,
- un mol sien Attalljee. - Hier sleep he ook to Middag, - op de Hobelbank
- ünnern Kopp ´n opwickelte Arbeitsschött - un öber
de Oogen sien blaue Mütz. -
Dat Holt för sienen Anboo hett he sick mit ´n Handwogen
vun de Peute an de Norderelv von een´n Wracker holt. Dat weer
een, de ole Scheepen utslacht un affwrackt. De Wracker kreeg dorför
so ´n lütt Oilbild - nichmol mit Rohmen. Dat Bild wär em
nich so glückt, sä he. - De Perspektiven stimmten nich. Ober
dorvon weet jo so n Wracker nix, meen he. - För twee Sohlen
un Gummihacken ünner de Sünndagsschoo von den Kreuger Wilhelm
Eddelbüttel hier an ´n Honartsdieck kreeg he von den twee verruste
Isenfinster. Dor an hett he mi zeigt, wie man Glas snieden un inkitten
kann. - För een oles, ober noch recht goodes Döörslott
hett he eenen Isenbohner de Hoor sneeden. "Dat hett de klaut," - sä
he to mi, un he wüß woll, wie Isenbohners an sowat kommt. -
För de Steen, för den Zement un för de Farv hett he mit
finen Kupperdroht för eenen Buurn ´n Lichtmaschinenanker nee
wickelt. Dor kunn de Trecker wedder anspringen. -
Sien scheunsten Speelkrom ober wärn ne´e Obenschirms. De
stell man freuher vör ´n Stubenoben, dormit de Kinner un de
Olen nich to Schoden kommen sull´n, wenn richdig inkachelt warden
müss´. Ober ook, dormit man den swatten Oben nich so för
´t Oog hatt hett. Paul sien Obenschirms stünnen hoch in
Kurs. - Ick heff sülvst tohört, wie he mit een Molermeister
affmookt hett, dat de för twee Obenschirms dat ganze Weeswark
von Trinomudder - mit Mando ehr Kommern - un Döörn un Fenster,
- anmolen müß. So ´n Hannel kreeg Paul ook trecht.
-
Dorför müss he smeden, un ick müß den Blosbalg
trecken. De Obenschirms wärn blickerne Parawangs mit sülberne
Rosen rundüm. - De Blööd von de Rosen harr he op sienen
lütten Amboß so fien hinpingelt, dat du dor de Odern von dat
Blöderwark noch an sehn kunnst, wenn de Sülberbronce dreug weer.
- Dat Blick mit de Isenfeut hett Paul mit Herdlack swattblank anstreeken.
Un denn ok noch mit fiene Farben ringelnde Rosen röbermolt. -
Dormit düsse Farben bi de Warms an den Oben keen Bloosen kregen,
dröff dor keen Fett in wesen, - sä he, ans schüümt
dat so op, as wenn du Brootkartüffeln mit Magarine brooden wullt.
Ober för een Oilbild op Linnen - sä he, gehört
düchdig Fett in de Farv, dormit dat nich spreud un blöderig ward.
Am besten is, Lienoil mit Ossentalg opkooken, - un wenn dat för Lüüd
is, de man mol wedder besöcht, - sä he, - denn is Hirschtalg
beter, dat rüükt denn nich so talgig in de Wohnstuuv. -
In de föfftiger Johren kunn Paul nich mehr smeeden, ober molen
kunn he noch. -
Ick weer lange Tied nich bi em wesen - un he gnadder mi an :
"Na, - leevst Du ook noch, - Du Sleef. - Un wie leevst Du - un wovon
?"-
" Jo jo,- dat geiht so, Unkel Paul. - Ick besorg hier un dor
wat för Lüüd, de dat Hier un dat Door nich finnen köönt."
"Un wat för ´n Kurs hest Du dorbi ? " - froogt he
un knippt dorbi mit de Oogen as freuher, wenn he mit sien Lüüd
schinscht hett. - "Weeßt Du - " sä ick, " ick keup
wat för `n Mark,- un verkeup dat för ´n Doler,- un
von de twee Perzent leev ick. " Dor gnicker he wedder as freuher
- un säh no ´n Tied: " Weeßt Du wat, - denn kanns
mi mol so ´n Fernsehkassen besorgen. An sowat kummst Du woll beter
ran, as de lütte Höker hier op de Veddel." -
Ick heff mi eers ´n Ogenblick unvermoodig stellt, - dat müß
man bi Geschäften mit Paul. Denn sä ick vörsichdig,
dat ick dat woll op de Reeg kriegen kunn, ober dat dat allerhand Mackamenten
för mi mookt. Dor sä he nix to, - he knippt wedder bloß
so ´n beten mit de Ogen. - Wi hebbt noch ´n beten von ole Tieden
snackt, - un denn zeig´ ick em een Postkoort, wo Trinemudder ehr
Koot mit de Schüün op wär, so as dat vör ´n ersten
Krieg utsehn hett. - Allns is nu all lang afreten wegen de nee´n
Strooten. - " Hier kanns mi mol ´n Oilbild von moken "
sä ick. - He güng mit de Kort an ´t Licht,
- keek se sick genau an un sä no ´n Tied : " Wenn Du hier in
veertein Doog mit ´n Fernsehkassen kümmst, kanns dat Bild mitnehmen."
-
Mit de Perspektiven harr Paul dat jümmer noch nich so rut, ober
wi hebt uns beide düchdig freit, as ick no veertein Dog bi em ut de
Döör güng. He harr mi ´n dicken Goldrohmen to
dat Bild mokt. -
" Is dat nu mit Ossentalg oder mit Hirschtalg molt, - Unkel Paul ?
" Freug ick em bi ´t Weggohn. -
" Dat warst Du noch rüken, - ick frog jo ook nich no Dien Perzente.
" reep he mi noch no, - un lach. -
Veel loter heff ick rutkregen, dat noch veer Lüüd dat sülbige
Oilbild mit uns´ Großmudder ehr Hus von em kregen hebbt. Ober
Unkel Paul sien´n Kurs dorför, den heff ick nich to weeten
kreegen. - Mien Bild hett nich talgig rooken.
"Allns kann´s nich weeten - un all´ns kann´s nich
können, - ober totroo´n, - totroo´n muß Du
Di allens, mien Jung !"
Dat wär so ´n Snack von Unkel Paul.
Un denn noch : "Autark muß Du sien, - mien Jung, - eers dat is
de wohre Freeheit! - Alle annern Freeheiten sünd Tüünkroom
!" -
As Jung kunn ick mi dor noch nich so recht wat ut vernehmen. -
No Johren ers heff ick markt, wie neudig sonne swatten Schoop doch
sünd, - sünnerlich ok för lütte Jungn´s. -
Un hüüt seuk ick jümmers noch no so ´n Lüüd
- as mien´ Unkel Paul een wär, - ober de Oort
Lüüd is woll utstorben.

|